porada prawna

Kto i w jaki sposób może udzielić prokury?

Prokura jest szczególnym rodzajem pełnomocnictwa, gdyż mogą jej udzielić wyłącznie przedsiębiorcy wpisani do rejestru. Przedsiębiorca to z kolei osoba fizyczna, osoba prawna (spółka akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością prawną), jak i tzw. ułomna osoba prawna (np. spółki osobowe, jak spółka jawna czy komandytowa), prowadzące we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową. Trzeba jednak zauważyć, iż prokury mogą udzielić jedynie ci przedsiębiorcy, którzy wpisani są do Krajowego Rejestru Sądowego (KRS), co należy rozumieć tak, iż osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą nie mogą udzielić prokury, gdyż podlegają obowiązkowi wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, a nie do rejestru. Taki sam zakaz obowiązuje w stosunku do spółek cywilnych.

Udzielenie prokury wymaga dla swej ważności formy pisemnej. Ponadto prokurentem może być wyłącznie osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych.

Istotą prokury jest szerokie umocowanie prokurenta: może on dokonywać wszelkich czynności sądowych, jak i pozasądowych związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Zakres ten nie może być co do zasady ani rozszerzony, ani ograniczony, przy czym dopuszczalne jest udzielenie tzw. prokury oddziałowej, a więc ograniczonej do zakresu spraw wpisanych do rejestru oddziału przedsiębiorstwa. Należy także podkreślić, iż w pewnych przypadkach także prokurent musi uzyskać pełnomocnictwo do dokonana poszczególnej czynności – dotyczy to zbycia przedsiębiorstwa, zbywania i obciążania nieruchomości oraz czynności prawnej, na podstawie której następuje oddanie przedsiębiorstwa do czasowego korzystania.

Prokury można udzielić jednej, jak również większej liczbie osób fizycznych (tzw. prokura łączna). Nawet jednak w przypadku ustanowienia prokury łącznej oświadczenia kierowane do przedsiębiorcy, jak i doręczenia pismo mogą być dokonywane wobec jednej z osób, którym udzielono prokury łącznej.

Przedsiębiorca musi pamiętać, iż ciąży na nim obowiązek zgłoszenia udzielenia prokury do rejestru przedsiębiorców, w którym należy określić jej rodzaj, a w przypadku prokury łącznej także sposób jej wykonywania.